Uit een enquête in opdracht van het departement van Welzijn, volksgezondheid en gezin (WVG) blijkt dat er onder de Belgische bevolking grote nood heerst aan cliffhangers in de pers. Het persbeeld zou nu te eendimensionaal overkomen en er zou meer aandacht nodig zijn voor het creëren van spanningsbogen en de dramatische hoogtepunten die daarbij komen kijken. Zo zouden kranten het nieuws van de vorige dag niet in één keer naar buiten mogen brengen, maar elke dag moeten toewerken naar een nieuwe climax die dan pas de volgende morgen te lezen valt in het tweede deel van het nieuwsbericht.
Volgens Mark Vandeurzen, minister van het betreffende departement, was de aanleiding voor dit onderzoek het bericht dat Michael Jackson was overleden. “Stel we hadden hierover nagedacht en vanaf het begin enkel de suggestie gewekt dat Jackson wel eens overleden zou kunnen zijn, dan hadden de kranten de plotse aandacht die ze kreeg kunnen uitsmeren over enkele dagen, misschien zelfs weken. Een dergelijke strategie zou in één klap het probleem van perssubsidiëring oplossen.” Vandeurzen is wel tevreden over de manier waarop de pers achteraf toch nog is teruggestapt van die bewering en opnieuw in twijfel trekt of Jackson toch wel echt dood is. Toch vreest hij dat het effect niet hetzelfde was geweest als de pers vanaf het begin consequent de vraag onbeantwoord had gehouden.
“Zie je wel, ik zei het toch?”
De bevolking heeft hem daarin gelijk gegeven, blijkt uit de enquête die is uitgevoerd: 77% van de Belgische bevolking heeft aangeduid niet per se de waarheid achter de actualiteit te hoeven weten, als dat de berichtgeving er interessanter op maakt. Mark Vandeurzen: “Zie je wel, ik zei het toch?”
Erik Deltour, vertegenwoordiger van de Vlaamse beweging van beroepsjournalisten en directeur van het belangrijkste Belgische persbureau Belga, ziet het wel zitten om de oude strategie aan te pakken. “Het hoeft geen gevaar te zijn voor het informatiegehalte van het nieuws. We kunnen wel alles verzinnen en spanning opbouwen, maar de lezer verwacht terecht dat die spanning af en toe ook uitmondt in een climax. We kunnen ook wat bedenken en net zo lang rekken totdat er daadwerkelijk iets gebeurt dat we als climax kunnen gebruiken.”
“Stel China valt zo nu en dan ons land misschien binnen…”
Ook De Crem, onze minister van Landsverdediging, laat zich uit over het onderzoek van het WVG en het plan van Deltour: “Stel China valt zo nu en dan ons land misschien binnen, dan wordt het Belgisch nationalisme enorm gesterkt. Bedenk wat dat zou betekenen voor ons land! Geen jarenlange debatten meer over Brussel-Halle-Vilvoorde of gesprekken over nieuwe splitsingen ten gunste van Vlaanderen en Wallonië! In de plaats daarvan kunnen we eindelijk de rest van de wereld beginnen uitroeien. We gaan de Chinezen kapotmaken, vernietigen, uitmoorden. En daarna de Italianen met hun verwijfde geslijm. En als allerlaatste mogen de Hollanders met hun kaktaal nog eens inzien dat ze nooit een oorlog kunnen winnen. Jean-Marc van Tol (tekenaar van Fokke en Sukke, red.) bewaren we voor het laatst.”
Premier Herman van Rompuy is ook voorstander. “Het lijkt me plezant om op die manier de kranten door te nemen. De discussie over de actualiteit zal enorm toenemen, waarmee ook het politiek besef. Het lijkt me fascinerend om gesprekken op straat te horen wanneer België de vorige dag misschien wel is begonnen aan de derde wereldoorlog of wanneer België misschien wereldkampioen voetbal is geworden, omdat de beslissende penalty de volgende avond pas wordt uitgezonden.
Of Belga doorgaat met deze aanpak hangt ervan af of kleinere persbureaus willen meewerken aan deze vernieuwing. Als het aan Belga ligt beginnen ze er misschien morgen al mee.